Y tế
Giải pháp nào để chống hàng giả: thuốc giả và thực phẩm chức năng giả
Từ đầu năm 2022 đến nay; Tổng cục Quản lý thị trường đã xử lý hơn 1.200 vụ về làm giả chất lượng, công dụng, nhãn hiệu, tem, hàng hóa không rõ nguồn gốc, xuất xứ, trong đó có nhiều loại thuốc và thực phẩm chức năng.
Sáng 22/9/2002; tại TP.HCM, Viện Phát triển Doanh nghiệp (Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam – VCCI) phối hợp với Trung tâm Công nghệ chống hàng giả Việt Nam tổ chức hội thảo “Thuốc và Thực phẩm chức năng giả – Hiện trạng và giải pháp”. Trong khoảng gần 30 năm trở lại đây; trên thế giới thị trường TPCN đã phát triển mạnh mẽ theo Report and Data (2018), thị trường TPCN toàn cầu có giá trị lên tới 124,8 tỷ USD và dự kiến sẽ tăng trưởng tới 6,4% mỗi năm đạt mức 210,3 tỷ USD vào năm 2026.
Cùng với sự phát triển của công nghệ hiện nay nói chung và công nghệ số áp dụng trong việc chống giả có rất nhiều ưu điểm. Khi doanh nghiệp đã áp dụng các giải pháp công nghệ và việc chống hàng giả thì việc sản xuất hàng giả rất có khả năng xảy ra trên quy mô lớn. Với tôn chỉ đồng hành cùng doanh nghiệp bảo vệ thương hiệu, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, Trung tâm Công nghệ Chống hàng giả Việt Nam đang áp dụng giải pháp chi TrueData để đồng hành cùng doanh nghiệp chống hàng giả, đây là giải pháp rất tối ưu tiện lợi và tiết kiệm. Giải pháp được xây dựng dựa trên nền tảng ứng dụng công nghệ RFID chip chống hàng giả, cùng với sự tích hợp của mã QR code sẽ biến động thay đổi theo nội dung của chip chống giả.
Sâm Ngọc Linh là một trong những loại sâm quý hiếm và đắt đỏ bậc nhất thế giới, được phát hiện tại Việt Nam.Theo nghiên cứu, trong sâm Ngọc Linh có hàm lượng Saponin cao nhất trong các loại sâm cùng nhiều hợp chất hiếm thấy khác, đem lại tác dụng vượt trội cho sức khỏe. Sâm Ngọc Linh là loại sâm quý hiếm được mệnh danh “báu vật đại ngàn” của Việt Nam. Sản lượng khan hiếm cùng với lợi ích kinh tế khiến loại sâm này trở thành dược liệu bị nhiều đối tượng làm giả hết sức tinh vi nhằm trục lợi bất chính.
Theo TS-BS Nguyễn Thị Anh Vân có đến 90% sâm giả trên thị trường: điều này dẫn đến hệ lụy rất lớn đối với bảo vật Quốc gia một khi khách hàng quay lưng lại với sâm Ngọc Linh vì vấn nạn làm giả. Để chống hàng giả Công ty Y dược Sạm Ngọc Linh Việt Nam đã có nhiều phương như: gắn chip TrueData cho toàn bộ hệ thống, đây là bước đột phá về công nghệ chống giả, lấy lại uy tín cho quốc bảo. Mỗi cây Sâm Ngọc Linh được gắn chip ghi lại toàn bộ quá trình chăm sóc từ vườn ươm, cho đến khu trồng. Mỗi cây được gắn chip TrueData để theo vết. Bà con nông dân mua giống từ PN’S CHOICE sẽ được đảm bảo nguồn gốc cây giống thật và được bảo hiểm nếu cây giống không đúng chất lượng. Khi gắn chip TrueData trên mỗi sản phẩm, là thể hiện trách nhiệm với người tiêu dùng về niềm tin. PN’s CHOICE tiên phong trong sứ mệnh bảo vệ thương hiệu, bảo vệ lợi ích người tiêu dùng, khi áp dụng công nghệ bảo tồn gen.
Ông Nguyễn Đức Lê – Phó cục trưởng Tổng cục QLTT khẳng định: hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả, xâm phạm sở hữu trí tuệ xảy ra với mọi loại hàng hóa từ hàng tiêu dùng thông thường đến các hàng hóa có giá trị cao, hàng hóa có chức năng quan trọng như: thuốc chữa bệnh, thực phẩm, thực phẩm chức năng, thực phẩm chức năng – làm đẹp cho phụ nữ, mỹ phẩm, phân bón, thuốc trừ sâu…Do Lợi nhuận của hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả, xâm phạm sở hữu trí tuệ là rất lớn, đặc biệt là với nhóm Thuốc và Thực phẩm chức năng, ý thức của người tiêu dùng chưa cao, tự ý mua thuốc không qua kê đơn tại các hiệu thuốc hoặc trên các chợ mạng. Việc giám định thuốc hoặc thực phẩm chức năng đòi hỏi kinh phí lớn và thời gian dài để thẩm tra, xác minh.
Việc chống hàng giả, đặc biệt là chống nạn thuốc giả vẫn phải được ưu tiên hàng đầu. Đại diện cho Hiệp hiệp hội doanh các doanh nghiệp Dược tại Việt Nam, cho việc công nghệ thông tin ngày càng phát triển, cần nghiên cứu và phát triển công nghệ chống giả tiên tiến, hiện đại để giải quyết vấn đề chống hàng giả. Các doanh nghiệp Dược cũng nên chủ động tiếp cận, ứng dụng các công nghệ chống giả phù hợp, có khả năng chống giả để bảo vệ uy tín thương hiệu của mình, cũng như bảo vệ sức khỏe cộng đồng là trách nhiệm và sức mệnh thiêng liêng của người thầy thuốc.
Bà Nguyễn Diệu Hà – Tổng thư ký Chánh VP.Hiệp hội Doanh nghiệp dược VN chia sẻ: thuốc giả được sản xuất khá tinh vi, chỉ có thể phát hiện những điểm khác nhau khi so sánh vỏ hộp, tờ hướng dẫn sử dụng, thuốc thật và giả khi để cạnh nhau. Điều trị bằng thuốc giả mạo không hiệu quả nhưng đối với trường hợp kháng sinh có thể dẫn đến sự xuất hiện của các vi khuẩn kháng thuốc. Gần dây có nhiều công nghệ chống hàng giả đang được các công ty Dược phẩm áp dụng; tuy nhiên, hiệu quả mang lại không đạt được như mong đợi. Thật trái ngang khi công nghệ làm giả đã làm giả cả tem chống giả và còn đẹp hơn cả tem chống giả thật.
Ông Nguyễn Mạnh Hùng – Chủ tịch Hội Bảo vệ Người tiêu dùng VN nhận định:
Từ chỗ chỉ có vài sản phẩm thực phẩm chức năng(TPCN) cuối thế kỷ 20 nhưng đến năm 2020 số lượng TPCN thị trường đã đạt trên 7.000, với sự tham gia của khoảng 3.500 doanh nghiệp sản xuất và kinh doanh TPCN, phát triển mạnh về số lượng mặt hàng và cả sản xuất trong nước và nhập khẩu. Khi nhiều ngành kinh tế thế giới đình đốn do dịch Covid-19 thì ngành TPCN tuy có bị ảnh hưởng nhưng vẫn tăng trưởng, do có lợi cho sức khỏe mà TPCN mang lại như: làm tăng hệ miễn dịch, tăng sức đề kháng, hỗ trợ điều trị các bệnh mãn tính…nên TPCN ngày càng được nhiều người tiêu dùng trên thế giới và Việt Nam sử dụng. Vậy mà trên thị trường hiện có nhiều loại TPCN không rõ nguồn gốc, xuất xứ không ghi nhãn theo quy định vẫn được bày bán công khai…Nếu trước kia TPCN chủ yếu được nhập khẩu phân phối và kinh doanh bởi một số công ty bán hàng đa cấp hoặc bán hàng qua mạng, thì hiện nay rất nhiều nhà thuốc siêu thị cũng kinh doanh mặt hàng này.
Các nội dung mà các cơ quan quản lý, các chuyên gia, đại diện các Hiệp hội trình bày tại Hội thảo sẽ bổ sung cho doanh nghiệp đang sản xuất, kinh doanh thuốc và thực phẩm chức năng nhiều kiến thức hữu ích trong việc quản lý, nâng cao chất lượng sản phẩm và hơn hết là chọn lựa công nghệ chống giả tiên tiến, hiện đại để giải quyết vấn đề chống hàng giả, bảo vệ thương hiệu, hàng hóa của doanh nghiệp cũng là thực hiện sứ mệnh thiên liêng cao cả là bảo vệ sức khỏe của cộng đồng.
